Екологічні аспекти виробництва продуктів дитячого харчування
Анотація
Мета. Дослідження сучасного стану ринку продуктів дитячого харчування в Україні з погляду на екологічні аспекти виробництва, управління якістю та безпечністю сировини та готової продукції, питання екологічного маркування та гармонізації вітчизняного законодавства у сфері дитячого харчування з європейськими нормами.
Методи. Cистемно-структурний, абстрактно-логічний, статистичний метод, методи індукції, дедукції, порівняння, а також системно-аналітичний метод.
Результати. Наведено вітчизняну (товарознавчу та медичну) та європейську класифікацію дитячого харчування. Визначено, що 64 % українського ринку складає імпортні продукти (переважно бренди Nestlé, Danone, HiPP), які мають переваги завдяки використанню спеціалізованих європейських сировинних зон. Надано характеристику вітчизняних виробників дитячого харчування, які складають певну конкуренцію імпортним аналогам. Відзначено, що деякі з них впроваджують екологічні інновації у виробництво та пакування. Висвітлено вплив новітніх законодавчих змін 2025–2026 років щодо екологічного маркування, контролю безпечності та екологічної чистоти продуктів дитячого харчування. Це свідчить про суттєве зміщення вектору екологізації на законодавчому рівні у бік гармонізації українського законодавства з європейським. Досліджено проблему грінвошингу в Україні та дієвість вітчизняної законодавчої бази у боротьбі з неправомірним використанням псевдоекологічного маркування.
Висновки. Підтверджено, що впровадження системи екологічного маркування є ключовим превентивним механізмом гарантування безпечності дитячого харчування. Світові та українські соціологічні дослідження демонструють високий попит на органічне дитяче харчування. Проте поширення грінвошингу знижує довіру українських покупців до локальних брендів на користь європейських. Подолання цієї проблеми та орієнтація на концепцію «Zero Waste» і сталий розвиток є критично важливими для підвищення конкурентоспроможності вітчизняних виробників.
Завантаження
Посилання
Slyva, Yu. (2021). Scientific basis of the concept of food safety management in accordance with the requirements of international standards. Commodity Bulletin, (14). https://doi.org/10.36910/6775-2310-5283-2021-14-10 (in Ukrainian)
Bukalova, N., & Bohatko, N., Prylipko, T. (2023). Problems of environmental food safety in Ukraine. In Proceedings of the scientific and practical online conference «Food safety and quality in the concept of «One Health» (pp. 10–11). Lviv, Ukraine. https://doi.org/10.32718/konf.1-2.06.2023 (in Ukrainian)
Nosik, V. V. (2024). Legal problems of production of agricultural raw materials for baby food. Analyti-cal and Comparative Jurisprudence. (1). https://journal-app.uzhnu.edu.ua/article/view/299967?utm (in Ukrainian)
Rechun, O., & Tkachuk, V. (2022). The use of biodegradable polymers and antimicrobial packaging materials in food packaging. Commodity Bulletin, (15). https://doi.org/10.36910/6775-2310-5283-2022-15-24 (in Ukrainian)
Rechun, O.Y., & Peredrii, O.I. (2021). Active and smart food packaging. Commodity Bulletin, (14). 65-77. https://doi.org/10.36910/6775-2310-52832021-14-7 (in Ukrainian)
Technology for the production of environmentally friendly packaging materials based on paper and cardboard (2023). https://ela.kpi.ua/bitstreams/5ae1a15c-7ffc-45e1-a0b6-408b9ba9ab91/download (in Ukrainian)
Mikhailova, E. O, Vorozhbiyan, M. I., & Moroz, M. O. (2018). Principles of implementation of envi-ronmental labelling of products. Municipal economy of cities. Series: Technical sciences and architec-ture, (144). 43-50. http://nbuv.gov.ua/UJRN/kgm_tech_2018_144_8 (in Ukrainian)
Berzina, S. V. (2024). Ecocertification of food products for the domestic and EU markets. https://livingplanet.org.ua/images/2024/29_09_2024_ecosertification_berzina.pdf (in Ukrainian)
Tkachenko, N. (2016). Features of baby food classifications in Ukraine and the world. Food Science and Technology, 10(1). https://doi.org/10.21691/fst.v10i1.73 (in Ukrainian)
European Parliament and Council. (2013). Regulation (EU) No 609/2013 on foods intended for infants and young children, foods for special medical purposes and whole food substitutes for weight control. https://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2013:181:0035:0056:en:PDF
Kolbina, N. G. (2022). Ways to improve the administrative and legal regulation of the production and circulation of baby food. Kyiv Journal of Law, (1), 117-122. https://doi.org/10.32782/klj/2022.1.18 (in Ukrainian)
Tyagunova, N. M. (2025) Assortment policy and peculiarities of organisation of trade in organic baby food in Ukraine. Scientific Bulletin of Poltava University of Economics and Trade. Series: Technical sciences, (1). https://doi.org/10.37734/2518-7171-2025-1-10 (in Ukrainian)
Kotelevych, V., Guralska, S., & Honcharenko, V. (2023). Quality and safety of food products - topical issues of the present. In Proceedings of the scientific and practical online conference «Food safety and quality in the concept of «One Health» (pp. 27–28). Lviv, Ukraine. https://doi.org/10.32718/konf.1-2.06.2023 (in Ukrainian)
Sus, G., & Zagoruyko, D. (2023). Hygienic and ecological characteristics of the environment. In Pro-ceedings of the scientific and practical online conference «Food safety and quality in the concept of «One Health» (pp. 86–88). Lviv, Ukraine. https://doi.org/10.32718/konf.1-2.06.2023 (in Ukrainian)
TerraCycle. (n.d.). Recycle the unrecyclable with TerraCycle. https://www.terracycle.com/en-US/?srsltid=AfmBOoqgqfbj83Lc2PMfafmJBHBdEfSJZqZeURMTWApmxFp-RDjPoXZg
Law of Ukraine No. 2320-IX. (2026). On waste management. https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2320-20#Text (in Ukrainian)
State Service of Ukraine on Food Safety and Consumer Protection. (n.d.). Food safety: Special re-quirements for labelling of baby food. https://dpss.gov.ua/news/bezpechnist-kharchovykh-produktiv-osoblyvi-vymohy-do-markuvannia-dytiachoho-kharchuvannia (in Ukrainian)
Regulation (EU) 2025/351 on plastic materials and articles intended to come into contact with food. (2025). https://www.ctec.lv/ua/evropeyska-ce-sertifikaciya/plastic-materials-food-packaging
Ministry of Environmental Protection and Natural Resources of Ukraine. (n.d.). What is environmental labelling? https://mepr.gov.ua/biznesu/ekologichne-markuvannya/shho-take-ekologichne-markuvannya/#:~:text (in Ukrainian)
Law of Ukraine No. 2639-VIII. (2026). On information for consumers on food products. https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2639-19#n638 (in Ukrainian)
State Service of Ukraine on Food Safety and Consumer Protection. (n.d.). Food safety: Labelling of baby food. https://dpss.gov.ua/news/bezpechnist-kharchovykh-produktiv-markuvannia-dytiachoho-kharchuvannia (in Ukrainian)
Polivoda, Yu. (n.d.). Ecological products and eco-labelling in the food segment. https://qualityexpert.com.ua/articles/698883-ekolohichna-produktsiya-ta-ekomarkuvannya-v-kharchovomu-sehmenti (in Ukrainian)
Punda, O. O., Arziantseva, D. A., & Zakharkevych, N. P. (2025). Implementation of environmental la-belling standards as a tool for consumer protection. Science and Technology Today, electronic journal. 3(44). 190-202. https://doi.org/10.52058/2786-6025-2025-3(44)-190-202 (in Ukrainian)
Авторське право (c) 2026 Cherevychna N. I., Kramarenko D. P., Hirenko N. I.

Цю роботу ліцензовано за Міжнародня ліцензія Creative Commons Attribution 4.0.
Автори, які публікуються у цьому журналі, погоджуються з наступними умовами:
- Автори залишають за собою право на авторство своєї роботи та передають журналу право першої публікації цієї роботи на умовах ліцензії Creative Commons Attribution License 4.0 International (CC BY 4.0), котра дозволяє іншим особам вільно розповсюджувати опубліковану роботу з обов'язковим посиланням на авторів оригінальної роботи та першу публікацію роботи у цьому журналі.
- Автори мають право укладати самостійні додаткові угоди щодо неексклюзивного розповсюдження роботи у тому вигляді, в якому вона була опублікована цим журналом (наприклад, розміщувати роботу в електронному сховищі установи або публікувати у складі монографії), за умови збереження посилання на першу публікацію роботи у цьому журналі.
- Політика журналу дозволяє і заохочує розміщення авторами в мережі Інтернет (наприклад, у сховищах установ або на особистих веб-сайтах) рукопису роботи, як до подання цього рукопису до редакції, так і під час його редакційного опрацювання, оскільки це сприяє виникненню продуктивної наукової дискусії та позитивно позначається на оперативності та динаміці цитування опублікованої роботи (див. The Effect of Open Access).
